Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Przełożony Starszeństwa Żydów w Getcie Łódzkim

Archiwum Państwowe w Łodzi
- brak danych - 1939-1944
Der Aelteste der Juden in Litzmannstadt-Getto 1939 - 1944
- brak danych - tak
instytucje wyznaniowe - - hebrajski
jidisz
niemiecki
polski
rosyjski
inwentarz drukowany No - brak danych -
inwentarz książkowy Yes - brak danych -
Okupacyjne władze niemieckie w Łodzi powołały w październiku 1939 r. Przełożonego Starszeństwa Żydów w osobie Mordechaja Chaima Rumkowskiego, który przejął funkcje zlikwidowanej gminy żydowskiej. Jako organ doradczy powołano Radę Starszych, którą wkrótce rozwiązano. W lutym 1940 r. rozpoczęto przesiedlanie Żydów do dzielnicy przewidzianej, jako przyszły teren getta. Obejmowała ona część Bałut, Stare Miasto i przyległe ulice. Oddzielenie i zamknięcie getta nastąpiło 30.04.1940 r. W getcie zamknięto Żydów z Łodzi, Kraju Warty, Pragi, Wiednia, Berlina, Hamburga, Düsseldorfu, Frankfurtu nad Menem i Luksemburga. Bezpośrednią władzę nad gettem łódzkim sprawował zarząd niemiecki (Gettoverwaltung). Rumkowski był jednoosobową władzą wykonawczą poleceń administracji niemieckiej. Do tego celu dysponował rozległym aparatem administracyjnym. W getcie utworzono całą sieć zakładów produkujących na potrzeby gospodarki Rzeszy, a szczególnie dla Wehrmachtu. Pierwsze wywózki Żydów do obozu zagłady w Chełmnie nad Nerem trwały od stycznia do września 1942. W sierpniu 1944 r. rozpoczęto likwidację getta połączoną z deportacją jego mieszkańców do obozu Auschwitz. Rada Starszych: protokoły posiedzeń, nominacje członków; Centralny Sekretariat: korespondencja w sprawach organizacji getta i administracji, sprawy wysiedlania ludności żydowskiej, bezpieczeństwa wewnętrznego, aprowizacji i lecznictwa, realizacja zamówień produkcyjnych firm niemieckich i Wehrmachtu; Sekretariat Prezydialny: kwestionariusze personalne pracowników różnych wydziałów i raporty o ruchu chorych w szpitalach; Sekretariat Próśb i Zażaleń: podania o pracę, zasiłki pieniężne, mieszkania, przydziały żywności oraz interwencje w sprawach personalnych; Wydział Informacji: korespondencja z urzędami i osobami prywatnymi z terenu Generalnego Gubernatorstwa, Rzeszy i państw obcych w sprawach informacji o Żydach przebywających w getcie; Wydział Personalny: raporty o ruchu pracowników, sprawy zatrudnienia, weryfikacji i urlopów, akta personalne pracowników administracji getta; Bezpieczeństwo: rozkazy dzienne władz policyjnych getta i niemieckich, meldunki o wydarzeniach, przestępstwach i aresztowaniach, księgi aresztowań i protokoły zeznań korespondencja z władzami niemieckimi w sprawach bezpieczeństwa i porządku w getcie, spisy funkcjonariuszy policji gettowej, spisy Żydów wytypowanych do transportu, konfiskata majątków; Sądownictwo: meldunki o przestępstwach, informacje o sprawach karnych, wykazy aresztowanych i podejrzanych o nadużycia, spisy więźniów, raporty posterunków więziennych, spisy pracowników sądu; Centralny Urząd Kontroli: raporty i sprawozdania o warunkach życia w getcie, sytuacji mieszkaniowej i sanitarnej; Najwyższa Izba Kontroli: materiały z kontroli urzędów i agend administracji getta, w większości dotyczące podziału żywności i działalności kuchni gettowych; Komisja Majątku Niemieckiego i Polskiego: korespondencja w sprawie regulacji czynszu mieszkaniowego obywateli niemieckich; Wydział Statystyczny: wykazy graficzne, tablice i plansze obrazujące ruch ludności, stan opieki lekarskiej, działalność szpitali, aptek, szkół i poczty, zatrudnienie i produkcję w zakładach pracy; Wydziały Ewidencji: akta Urzędu Stanu Cywilnego oraz dotyczące spraw meldunkowych, spisy mieszkańców getta oraz domowe książki meldunkowe; Archiwum: zarządzenia, obwieszczenia i okólniki Przełożonego Starszeństwa Żydów, Biuletyn Kroniki Codziennej, Geto-Cajtung, artykuły, rozprawy i reportaże opracowane przez publicystów i pisarzy przebywających w getcie, księga przemówień M. Rumkowskiego, albumy fotograficzne przedstawiające sceny z życia getta; Wydział Gospodarczy: utrzymanie czystości i porządku, gospodarka terenami rolnymi, remonty i rozbiórka domów; Wydział Pogrzebowy: spisy personelu cmentarza; Urząd Mieszkaniowy: sprawy przydziału i zamiany mieszkań; Wydział dla Wsiedlonych: imienne wykazy Żydów wsiedlonych do getta z Europy zachodniej, raporty o transportach i korespondencja w sprawie zakwaterowania, skup kosztowności i dewiz; Komisja Wysiedleńcza: imienne wykazy osób wywiezionych z getta, podania o zwolnienie od wywozu; Komisja Międzyresortowa: listy osób przewidzianych do wysiedlenia, starania agend administracji o zwolnienie od wysiedleń; Aprowizacja: raporty i sprawozdania o sprzedaży artykułów żywnościowych, z działalności punktów żywienia, okólniki w sprawie rozdziału żywności, receptury posiłków; Wydział Zdrowia: raporty okresowe szpitali o ruchu chorych, pogotowia ratunkowego i aptek, meldunki o chorobach zakaźnych; Wydział Opieki Społecznej: wywiady o sytuacji materialnej mieszkańców getta, opieka nad sierotami i starcami, karty zasiłków; Komisja Opieki nad Dzieckiem; Wydział szkolny: spisy szkół i dzieci w wieku szkolnym, częściowo nauczycieli, programy nauczania, organizacja szkół, obsady stanowisk i wyposażenie; Komisja Kwalifikacyjna: zatrudnienie młodocianych i przygotowanie do zawodu; Wydział Pracy: raporty tygodniowe wydziałów i resortów o ruchu pracowników, dostarczanie robotników do prac przymusowych poza gettem, pośrednictwo pracy, urlopy; Centralne Biuro Resortów Pracy: sprawozdania resortów z realizacji zamówień, korespondencja w sprawie zaopatrzenia w surowce, karty rejestracyjne rzemieślników zatrudnionych w getcie; Resorty Pracy: raporty produkcyjne, sprawozdania resortów pracy, wykazy pracowników; Wydział Pocztowy: okólniki i zarządzenia o ruchu pocztowym w getcie, spisy abonentów, dzienne raporty ruchu przesyłek, zbiór nie wysłanych przez pocztę kart pocztowych; Wydział Transportu: spisy pracowników, zaświadczenia o zatrudnieniu, ewidencja taboru; Elektrownia: korzystanie z energii elektrycznej; Dom Kultury: organizacja imprez kulturalnych, plakaty i programy; Klub Sportowy Urzędników; Bank Skupu: wnioski w sprawie zakupu przedmiotów wartościowych, protokoły i spisy przejętych kosztowności; Centrala Zakupów: korespondencja w sprawie zakupu towarów i surowców; Buchalteria Centralna: rozliczenia finansowe poszczególnych resortów pracy; Kasa Główna: dokumentacja obrotu kasowego; Varia: spisy osób, skorowidze osobowe, kontrola obecności. Częściowo zmikrofilmowany: L-12669 - L-12719, L-13018 - L-13022, L-18618 - L-21130
No. Name Units Dates Number of scans
Units without series 0 0
1 Rada Starszych (Beirat) 1 1939-1940 93
2 Centralny Sekretariat (Zentralsekretariat) 186 1939-1944 78673
3 Sekretariat Prezydialny (Präsidialsekretariat) 10 1940-1944 5484
4 Sekretariat Próśb i Zażaleń (Sekretariat für Mittschriften und Beschwerden) 100 1939-1944 48871
5 Wydział Informacji i Wywiadów (Aufskunftsstelle) 9 1940-1943 1699
6 Wydział Personalny (Personalabteilung) 31 1940-1943 14362
7 Bezpieczeństwo (Sicherheitswesen) 120 1939-1944 22502
8 Sądownictwo (Gerichtswesen) 20 1940-1944 3586
9 Centralny Urząd Kontroli (Zentral-Kontroll-Stelle) 31 1940-1942 11269
10 Najwyższa Izba Kontroli (Höchste-Kontroll-Kammer) 216 1940-1942 30849
11 Komisja Kontroli Majątku Niemieckiego i Polskiego w Getcie (Kontroll-Kommission für im Getto gebliebenes Gut der Deutschen und Polen) 2 1940-1941 445
12 Wydział Statystyczny (Statistische-Abteilung) 164 1939-1944 8571
13 Wydziały Ewidencji (Evidenz-Abteilungen) 0 0
13.1 Akta ogólne 33 1940-1944 9046
13.2 Urząd Stanu Cywilnego 53 1939-1944 15875
13.3 Referat Kart Tożsamości 27 1940-1944 13491
13.4 Biuro Meldunkowe 75 1939-1944 24570
14 Archiwum (Archiv) 63 1939-1944 10325
15 Wydział Gospodarczy (Wirtschaftsabteilung) 26 1939-1944 4504
16 Wydział Pogrzebowy (Beerdigungs-Abteilung) 4 1939-1944 631
17 Wydział Mieszkaniowy (Wohnungszuweisungsstelle) 12 1940-1943 2447
18 Wydział dla Wsiedlonych (Abteilung für die Eingesiedelten) 58 1939-1944 9732
19 Komisja Wysiedleńcza (Aussiedlungs-Kommission) 72 1942-1944 40182
20 Komisja Międzyresortowa (Zwischen-Ressort-Komitee) 26 1942-1944 8076
21 Aprowizacja (Verpflegungswesen) 244 1939-1944 68904
22 Wydział Zdrowia (Gesundheitsabteilung) 14 1939-1944 2370
23 Wydział Opieki Społecznej (Fürsorge-Abteilung) 36 1939-1942 17108
24 Komisja Opieki nad Dzieckiem (Ausschuss für Kinderfürsorge) 8 1941-1944 1381
25 Wydział Szkolny (Schulabteilung) 100 1939-1944 21831
26 Komisja Kwalifikacyjna (Umschichtungs-Kommission) 31 1941-1944 14209
27 Wydział Pracy (Arbeitsabteilung) 231 1939-1944 63789
28 Centralne Biuro Resortów Pracy (Zentralbüro des Arbeits-Ressorts) 53 1940-1944 6739
29 Resorty Pracy (Arbeits-Ressort) 228 1940-1944 33134
Wydział Pocztowy (Postabteilung) 60 1940-1944 92114
31 Wydział Transportu (Transportabteilung) 9 1941-1944 1181
32 Elektrownia (Elektrizität) 2 1940-1941 52
33 Dom Kultury (Kulturhaus) 2 1941-1943 108
34 Klub Sportowy Urzędników (Beamten-Sport-Klub) 1 1940-1940 7
35 Bank Skupu (Bank Ankaufsstelle) 5 1940-1943 1371
36 Centrala Zakupów (Zentral-Einkauffsstelle) 3 1940-1942 604
37 Buchalteria Centralna (Zentralbuchhaltung) 32 1940-1944 23819
38 Kasa Główna (Hauptkasse) 69 1939-1944 78015
39 Varia 18 1940-1944 2748
Show all units in the collection:
Units in series:: 30 Wydział Pocztowy (Postabteilung)
Number of units per page
Reference code Title Dates Number of scans
39/278/0/30/2313 [Potwierdzenie doręczeń przesyłek poleconych do getta] 1940 5171
39/278/0/30/2314 [Przekazy pieniężne nadane w getcie] 1940 2371
39/278/0/30/2315 [Przekazy pieniężne i paczek przesłanych do getta, potwierdzenia odbioru] 1940-1941 9359
39/278/0/30/2316 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 2824
39/278/0/30/2317 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 23161
39/278/0/30/2318 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 3972
39/278/0/30/2319 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 2746
39/278/0/30/2320 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 2770
39/278/0/30/2321 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 2794
39/278/0/30/2322 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 3469
39/278/0/30/2323 [Karty pocztowe przeznaczone dla krewnych i znajomych w Generalnej Guberni, Rzeszy i w innych krajach, które nie zostały wysłane z getta przez pocztę] 1941-1942 2975
39/278/0/30/2324 [Karty pocztowe z kraju i zagranicy przysyłane do mieszkańców getta przez krewnych lub znajomych] 1941-1942 266
39/278/0/30/2325 [Karty pocztowe i listy do mieszkańców getta przysyłane przez krewnych lub znajomych z kraju i zagranicy] 1941-1942 205
39/278/0/30/2326 [Zamówienia na materiały biurowe i przedmioty gospodarcze oraz produkty żywnościowe dla pracowników] 1941 54
39/278/0/30/2327 [Listy wydatków na zakup materiałów biurowych i gospodarczych, sprzątanie i reperacje] 1941 462
1 2 3 4

Amount of archival material

2478

2478

0

142.50

142.50

0.00

Amount of non-archival material

0

0.00

- brak danych -