Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Archiwum Państwowe w Łodzi

Archiwum Państwowe w Łodzi
Previous archive Next archive
1.0 3.0
2.0 47
17000 3000

DYREKTOR: mgr Piotr Zawilski

ZASTĘPCA DYREKTORA: dr Maciej Janik

ODDZIAŁ I – OPRACOWANIA ZASOBU

Kierownik: dr Maciej Janik

ODDZIAŁ II – OPIEKI NAD ZASOBEM I KWEREND

Kierownik: mgr Izabela Matysiak-Aleksandrowicz

ODDZIAŁ III – EWIDENCJI, INFORMACJI I UDOSTĘPNIANIA

Kierownik: mgr Andrzej Drakoniewicz

PRACOWNIA NAUKOWA

BIBLIOTEKA

ODDZIAŁ IV – NADZORU ARCHIWALNEGO

Kierownik: mgr Anna Szefler

STANOWISKO DS. AKT OSOBOWO-PŁACOWYCH

ODDZIAŁ V – KONSERWACJI I REPROGRAFII

Kierownik: mgr Piotr Strembski

PRACOWNIA REPROGRAFICZNA

INTROLIGATORNIA

ODDZIAŁ ZAMIEJSCOWY W SIERADZU

Kierownik: mgr Adriana Bryk

DZIAŁ ADMINISTRACYJNO-GOSPODARCZY

Kierownik: mgr Małgorzata Urbańska

KANCELARIA

STANOWISKO DS. OSOBOWYCH

DZIAŁ FINANSOWO-KSIĘGOWY

Główny księgowy: mgr Elżbieta Piorun

Archiwum Akt Dawnych miasta Łodzi
Lata 1926-1936

Za początek zorganizowanego życia archiwalnego w Łodzi należy uznać utworzenie Archiwum Akt Dawnych m. Łodzi. Miało to miejsce w początkach 1926 r. Na konferencji odbytej 27 stycznia 1926 r., postanowiono wystąpić z wnioskiem o powołanie komisji archiwalnej oraz o wydzielenie odpowiednich środków, które umożliwiłyby zorganizowanie archiwum na wzór podobnych placówek istniejących w Krakowie i Lwowie.

Intencją autorów tego pomysłu było stworzenie instytucji spełniającej nie tylko funkcje składnicy akt, stanowiącej część registratury władz miejskich, lecz również placówki realizującej funkcje archiwum wieczystego. Stąd w pierwszym statucie Archiwum obok czynności związanych z dostarczaniem urzędom i osobom prywatnym informacji zawartych w aktach oraz sporządzania z nich odpisów i wyciągów, znalazły się również zadania obejmujące badania nad historią miasta oraz fachową opiekę nad zabytkami archiwalnymi.

Pierwszym kierownikiem Archiwum został Józef Raciborski, a zajmowało ono pomieszczenia na parterze gmachu przy pl. Wolności 1, ówczesnym Rynku Nowego Miasta. W strukturze organizacyjnej władz miasta umieszczono je na prawach oddziału w Wydziale Prezydialnym.

Od samego początku swego istnienia Archiwum stało się ośrodkiem intensywnych prac związanych z dziejami miasta i regionu. Wokół niego gromadziła się, nieliczna wówczas, grupka historyków regionalistów, nauczycieli szkół łódzkich, a następnie także pracowników Wolnej Wszechnicy Polskiej. środowisko to dało początek łódzkiemu oddziałowi Polskiego Towarzystwa Historycznego, którego zebranie organizacyjne odbyło się w gmachu Archiwum w 1927 r.

Rozpoczęto także prace edytorskie i wydawnicze, których ukoronowaniem stały się trzy tomy "Rocznika Łódzkiego" opublikowane w latach 1928-1933. Na jego łamach ogłaszali swoje artykuły nie tylko historycy łódzcy, lecz także znani i zasłużeni dla rozwoju archiwistyki polskiej Kazimierz Kaczmarczyk, Kazimierz Konarski oraz Wincenty Łopaciński. Byli oni stałymi członkami Komisji Archiwalnej, która kształtowała oblicze ówczesnego Archiwum i projektowała kierunki jego prac.


Archiwum Miejskie
Lata 1937-1950

Nowy statut Archiwum uchwalony w 1937 r. dawał tej instytucji znaczną samodzielność, wyłączając ją ze struktury organizacyjnej Zarządu Miejskiego. Zmieniono również jej nazwę na Archiwum Miejskie, a stanowisko kierownika na dyrektora. W celu odciążenia Archiwum od przejmowania bieżącej produkcji kancelaryjnej biur Zarządu Miejskiego, utworzono Centralną Składnicę Akt, do której winna trafiać wszelka dokumentacja tworzona przez wydziały, urzędy i przedsiębiorstwa miejskie. Akta o wartości historycznej miały być przekazywane do Archiwum Miejskiego po upływie przynajmniej 10 lat.

Podstawą zasobu ówczesnego Archiwum były akta miejskie powstałe w XIX oraz w początkach XX w. W latach późniejszych sukcesywnie przejmowano akta spraw zakończonych prowadzonych przez Magistrat miasta. Do Archiwum trafiały również inne archiwalia, jak chociażby akta Komitetu Obywatelskiego m. Łodzi, Łódzkiej Giełdy Pieniężnej, czy też gmin, które weszły w skład jego granic po 1915 r.

Zasób Archiwum uzupełniano również o darowizny osób prywatnych, organizacji i stowarzyszeń. Zapoczątkowały one istniejące do dziś zbiory: druków i pism ulotnych, ikonograficzny oraz kartograficzny. Działania takie były spowodowane potrzebą zabezpieczenia najcenniejszych materiałów do dziejów Łodzi i regionu, w sytuacji braku na terenie miasta archiwum państwowego.
Archiwum nie zaprzestało swojej pracy również w trakcie okupacji hitlerowskiej. Kierowane przez Niemców zatrudniało nadal część personelu polskiego. Zmienił się jednakże profil jego działalności, nastawionej głównie na dokumentowanie niemieckiej przeszłości miasta. W latach okupacji przejęto duże ilości metrykaliów o proweniencji kościelnej, a także niektórych szkół i stowarzyszeń.
Wkrótce po wyzwoleniu Łodzi swoją działalność rozpoczęło również Archiwum Miejskie. Podstawowym zadaniem było wówczas zabezpieczenie i scalanie rozproszonych archiwaliów. Część przedwojennego zasobu Archiwum została wywieziona do Gostynia, Kościana, Strykowa oraz w okolice Poznania. Wróciła ona do Łodzi bez większych strat i ubytków.

Utworzenie w 1945 r. Uniwersytetu Łódzkiego, zmieniło znacznie rolę i rangę Archiwum w życiu miasta. Rosnącemu łódzkiemu środowisku naukowemu, a szczególnie historykom, brakowało na miejscu podstawowych źródeł, których nie mogło dostarczyć Archiwum Miejskie, ograniczające swój zasób do archiwaliów o ściśle określonej proweniencji.


Powstanie Archiwum Państwowego
Po 1950 r.

Ze względu na zmiany ustrojowe zachodzące po 1945 r., w sposób gwałtowny następowała archiwizacja akt wielu urzędów, organizacji, stowarzyszeń i instytucji przemysłowych. Wszystkich tych zadań nie mogło wykonywać niewielkie archiwum samorządowe. Stąd pojawienie się inicjatywy utworzenia w Łodzi archiwum państwowego.

Placówka o takim charakterze istniała od 1919 r. w niedalekim Piotrkowie. Przechowywała ona głównie akta powstałe w wyniku działalności rosyjskiej administracji gubernialnej. W 1948 r. utworzono w Łodzi oddział Archiwum Państwowego w Piotrkowie i rozpoczęto przewożenie do niego wspomnianych już akt.

Zarządzenie Ministra Oświaty z 20 czerwca 1950 r. stanowiło, że z dniem 1 maja siedziba archiwum Państwowego w Piotrkowie zostaje przeniesiona do Łodzi. Od tego momentu należy datować początki łódzkiego Archiwum Państwowego, jako samodzielnej instytucji. Mieściła się ona w pofabrycznych pomieszczeniach przy ul. Żwirki 5, a swą działalnością obejmowała cały teren województwa łódzkiego. Na jego terenie funkcjonowały także powiatowe archiwa państwowe.

Na mocy dekretu o archiwach państwowych z dnia 29 marca 1951 r. oraz zarządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 8 czerwca 1951 r. w sprawie utworzenia archiwów centralnych i terenowych, dotychczasowe Archiwum Miejskie weszło w skład Archiwum Państwowego. W ten sposób utworzono Wojewódzkie Archiwum Państwowe w Łodzi.

W latach 1957-1975 funkcjonowało ono jako Archiwum Państwowe Miasta Łodzi i Województwa Łódzkiego. Po reformie administracyjnej przyjęło w 1976 r. nazwę Wojewódzkiego Archiwum Państwowego, by w 1984 r. zmienić ją ponownie na Archiwum Państwowe w Łodzi.

List of archive's collections

Liczba zespołów na stronie:
Number Name Dates Number of scans
39/1/0 Rząd Gubernialny Piotrkowski [1807-1866] 1867-1917 62094
39/2/0 Kancelaria Gubernatora Piotrkowskiego [1864-1866] 1867-1918 0
39/3/0 Naczelnik Powiatu Piotrkowskiego 1816-1866[1867] 0
39/4/0 Naczelnik Powiatu Rawskiego 1829-1866[1867] 0
39/5/0 Zarząd Powiatowy Łódzki 1867-1914 0
39/6/0 Zarząd Powiatowy Noworadomski 1867-1913 0
39/7/0 Komisja Wyborcza do Dumy Państwowej Powiatu Będzińskiego 1906-1912 0
39/8/0 Urząd Gubernialny Piotrkowski do Spraw Włościańskich 1864-1914 0
39/9/0 Piotrkowski Oddział Rosyjskiego Towarzystwa Dobroczynności w Królestwie Polskim 1873-1914 0
39/10/0 Komisarz do Spraw Włościańskich Powiatu Brzezińskiego 1864-1914 0
39/11/0 Komisarz do Spraw Włościańskich Powiatu Częstochowskiego 1864-1914 0
39/12/0 Komisarz do Spraw Włościańskich Powiatu Łódzkiego 1864-1914 0
39/13/0 Komisarz do Spraw Włościańskich Powiatu Noworadomskiego 1864-1914 0
39/14/0 Komisarz do Spraw Włościańskich Powiatu Piotrkowskiego 1864-1914 0
39/15/0 Rada Opieki Społecznej Guberni Piotrkowskiej 1870-1913 0
39/16/0 Rada Opiekuńcza Zakładów Dobroczynnych Powiatu Piotrkowskiego [1837] 1843-1870 [1871] 0
39/17/0 Urząd Poborowy Guberni Piotrkowskiej [1867-1873] 1874-1917 0
39/18/0 Urząd Poborowy Powiatu Łódzkiego 1874-1913 0
39/19/0 Starszy Inspektor Fabryczny Guberni Piotrkowskiej [1881-1890] 1891-1914 0
39/20/0 Urząd Gubernialny Piotrkowski do Spraw Fabrycznych i Górniczych [1887-1890] 1891-1914 0
39/21/0 Inspektorzy fabryczni rewirów guberni piotrkowskiej - zbiór szczątków zespołów 1893-1906 0
39/21/1 Inspektor Fabryczny m. Łodzi 1894-1896 0
39/21/2 Inspektor Fabryczny I Rewiru Okręgu Piotrkowskiego 1901 0
39/21/3 Inspektor Fabryczny II Rewiru Okręgu Piotrkowskiego 1893-1894 0
39/21/4 Inspektor Fabryczny VI Rewiru Okręgu Piotrkowskiego 1905-1906 0
39/22/0 Urząd Gubernialny Piotrkowski do Spraw Ubezpieczeń Robotników 1913-1914 0
39/23/0 Izba Skarbowa Piotrkowska [1816-1868] 1869-1918 0
39/24/0 Piotrkowski Urząd Gubernialny do Spraw Podatku Przemysłowego 1899-1914 0
39/25/0 vacat - Inspektorzy podatkowi Guberni Piotrkowskiej - zbiór szczątków zespołów - włączony do zespołu nr 23 0
39/26/0 Kasa Skarbowa Guberni Piotrkowskiej [1864-1866] 1867-1914 0
39/27/0 Kasa Skarbowa Powiatu Łódzkiego 1867-1917 0
39/28/0 Zjazd Sędziów Pokoju Guberni Piotrkowskiej 1876-1917 0
39/29/0 Zarząd Akcyzowy Guberni Kaliskiej i Piotrkowskiej 1866-1918 0
39/30/0 Okręgowe zarządy akcyzowe guberni kaliskiej i piotrkowskiej - zbiór szczątków zespołów 1878-1918 0
39/30/1 Pierwszy Okręg Zarządu Akcyzowego Kalisko-Piotrkowskiego 1898-1918 0
39/30/2 Drugi Okręg Zarządu Akcyzowego Kalisko-Piotrkowskiego 1881-1915 0
39/30/3 Trzeci Okręg Zarządu Akcyzowego Kalisko-Piotrkowskiego 1913-1918 0
39/30/4 Czwarty Okręg Zarządu Akcyzowego Kalisko-Piotrkowskiego 1878-1918 0
39/31/0 Piąty Okręg Zarządu Akcyzowego Guberni Kaliskiej i Piotrkowskiej 1869-1918 0
39/32/0 Szósty Okręg Zarządu Akcyzowego Guberni Kaliskiej i Piotrkowskiej 1887-1918 0
39/33/0 Składy napojów alkoholowych w guberni kaliskiej i piotrkowskiej - zbiór szczątków zespołów 1913-1916 0
39/33/1 Skład Napojów Alkoholowych nr 3 w Sieradzu 1913-1915 0
39/33/2 Skład Napojów Alkoholowych nr 4 w Częstochowie 1913-1915 0
39/33/3 Skład Napojów Alkoholowych nr 6 w Łodzi 1913-1916 0
39/34/0 Komitet Gubernialny Emerytalnej Kasy Zarządu Akcyzowego Guberni Kaliskiej i Piotrkowskiej 1900-1916 0
39/35/0 Kasa Pogrzebowa Pracowników Zarządu Akcyzowego Guberni Kaliskiej i Piotrkowskiej 1914-1918 0
39/36/0 Komitet Gubernialny Piotrkowski Opieki nad Trzeźwością Ludową 1898-1914 0
39/37/0 Naczelnik Powiatu Łęczyckiego 1822-1866[1867] 0
39/38/0 Policmajster Miasta Łodzi 1862-1914 0
39/39/0 Naczelnik Ziemskiej Straży miasta Pabianic 1886-1914 0
39/40/0 Więzienie Łódzkie 1912-1915 0
39/41/0 Zarząd Żandarmerii Guberni Piotrkowskiej 1895-1914 0
39/42/0 Zarząd Żandarmerii Powiatu Będzińskiego 1898-1914 0
39/43/0 Zarząd Żandarmerii Powiatów Częstochowskiego i Noworadomskiego 1900-1913 0
39/44/0 Zarząd Żandarmerii Powiatów Łódzkiego i Łaskiego 1884-1916 0
39/45/0 Zarząd Żandarmerii Powiatów Piotrkowskiego, Rawskiego i Brzezińskiego 1907-1914 0
39/46/0 Łódzki Oddział Ochrany 1908-1914 0
39/47/0 Tymczasowy Generał-Gubernator Guberni Piotrkowskiej 1905-1909 0
39/48/0 Sąd Okręgowy Piotrkowski [1875] 1876-1914 [1928] 0
39/49/0 Prokurator Sądu Okręgowego Piotrkowskiego 1892, 1899-1917 0
39/50/0 Sędzia Śledczy Sądu Okręgowego Piotrkowskiego 1876-1916 0
39/51/0 Sędzia Pokoju II-go Rewiru w Łodzi [1872] 1876-1914 0
39/52/0 Pełnomocnik Instytucji Banku Państwa Adwokat Przysięgły Dobrosław Klejna w Piotrkowie 1887-1914 0
39/53/0 Sąd Pokoju w Łodzi 1844-1875[1891] 0
39/54/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Teofil Błoński 1896-1901 0
39/55/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Ryszard Budkiewicz 1885-1895 0
39/56/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Mikołaj Bujnowski 1901-1914 0
39/57/0 Komornik sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Kazimierz Czerwiński 1883-1886 0
39/58/0 Komornik sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Aleksander i Mikołaj Czufarowscy 1898-1914 0
39/59/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Ludwik Grabowski 1909-1910 0
39/60/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Walery Lewański 1883-1887 0
39/61/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Ludwik Majchrowski 1877-1882 0
39/62/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Antoni Mystkowski 1886-1908 0
39/63/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Franciszek Robakowski 1885-1902 0
39/64/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Stanisław Sitkiewicz 1897-1913 0
39/65/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Kazimierz Suzin 1904-1914 0
39/66/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Marceli Ślubowski 1876-1885 0
39/67/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Alfred Śmiarowski 1887-1910 0
39/68/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Aleksy Trzemeski 1909-1913 0
39/69/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Sawa Tumski 1879-1886 0
39/70/0 Komornik Sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Edward Zajdler 1878-1883 0
39/71/0 Komornik sądowy przy Sądzie Okręgowym Piotrkowskim Roman Ząbczyński 1887-1897 0
39/72/0 Komornicy sądowi przy Zjeździe Sędziów Pokoju Guberni Piotrkowskiej - zbiór szczątków zespołów 1879-1913 0
39/72/1 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie Komornik Antoni Berendt 1899-1901 0
39/72/2 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie Komornik Walery Bugajski 1900-1913 0
39/72/3 Pierwszy Okręg Sądowy w Piotrkowie komornik Izdebski Stefan 1885-1888 0
39/72/4 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie komornik I. S.W. Jakubowski 1887 0
39/72/5 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie komornik Seweryn Kempiński 1899-1903 0
39/72/6 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie Komornik Michał Szostacki 1889 0
39/72/7 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie Komornik Mikołaj Szuster 1897-1912 0
39/72/8 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie Komornik Włodzimierz Sturgulewski 1898 0
39/72/9 Pierwszy Okręg Sądowy z siedzibą w Piotrkowie Komornik Grzegorz Terenia 1898-1904 0
39/72/10 Drugi Okręg Sądowy z siedzibą w Częstochowie Komornik Józef Błotowski 1883-1884 0
39/72/11 Drugi Okręg Sądowy z siedzibą w Częstochowie Komornik Kazimierz Czerwiński 1885-1896 0
39/72/12 Drugi Okręg Sądowy z siedzibą w Częstochowie Komornik Piotr Gliński 1896 0
39/72/13 Drugi Okręg Sądowy z siedzibą w Częstochowie Komornik Włodzimierz Leontiew 1910 0
39/72/14 Drugi Okręg Sądowy z siedzibą w Częstochowie Komornik Antoni Mystkowski 1892-1893 0
39/72/15 Drugi Okręg Sądowy z siedzibą w Częstochowie Komornik Romuald Wyszatycki 1879-1887 0
39/72/16 Trzeci Okręg Sądowy z siedzibą w Łodzi Komornik Teodor Biełousow 1891-1898 0
39/72/17 Trzeci Okręg Sądowy z siedzibą w Łodzi Komornik Aleksander Buława 1900-1912 0
1 2 3 ... 32 33