Archival resources online szukajwarchiwach.pl

Zbiór pieczęci i tłoków pieczętnych

Archiwum Państwowe w Szczecinie
- brak danych - 1250-1956
- brak danych - 1250 - 1956
- brak danych - tak
zbiory i kolekcje - - - brak danych -
spis roboczy Yes - brak danych -
Najwcześniejsze wiadomości o posługiwaniu się pieczęcią na Pomorzu pochodzą z połowy XII w. Jej zastosowanie nierozerwalnie łączy się z wejściem księstwa w krąg kultury pisanej oraz ze zmianami społeczno-gospodarczymi i prawno-ustrojowymi. W wyniku tych przemian, w ciągu XIII w., dokumenty zaopatrzone w znaki uwierzytelniające, m.in. w przywieszoną pieczęć stały się podstawą czynności prawnych w życiu gospodarczym, społecznym, politycznym i ustrojowym. Ponadto początkowo pieczęć mogła pełnić również rolę samodzielnego środka prawnego jako znak rozpoznawczy i własnościowy. Wiadomo, że najstarszą pieczęć posiadał pierwszy biskup pomorski, Wojciech (zm. ok. 1160 r.). Około 1170 r. pieczęciami posługiwali się miejscowi władcy z dynastii Gryfitów: Bogusław I, książę uznamski, i Kazimierz I, książę dymiński. W ciągu XIII w. krąg posiadaczy własnego znaku uwierzytelniającego znacznie się powiększył. Obok władców, przedstawicieli rodu książęcego (w tym też księżniczek) oraz biskupów kamieńskich, własne pieczęcie stosowały instytucje oraz dostojnicy kościelni: Kapituła w Kamieniu (1216 r.), prepozyt kamieński Konrad (1214 r.), klasztory w Kołbaczu, Eldenie, Bukowie Morskim, a także niższe duchowieństwo, plebani (druga połowa XIII w.). W tymże wieku pojawiły się również pieczęcie rycerskie (kasztelan kamieński Stoisław, ok. 1227 r.) oraz przede wszystkim pieczęcie miejskie. Najstarsze z tych ostatnich należą do Greifswaldu (1248 r.), Szczecina (1250 r.) i Stralsundu (1256 r.). Ponadto od XIV w. prywatne pieczęcie zaczęli stosować mieszczanie oraz różne korporacje, np. cechy i gildie. W następnych stuleciach, a zwłaszcza w XVIII i XIX w. liczba instytucji oraz osób posługujących się własnymi pieczęciami gwałtownie wzrosła. Jednocześnie nasiliła się tendencja używania przez poszczególne podmioty prawne więcej niż jednej pieczęci. Pieczęcie stosowane przez instytucje i osoby różniły się od siebie, poza wizerunkiem oraz napisem wielkością, kształtem, kolorem i materiałem (pieczęć woskowa, opłatkowa, lakowa, a także bulle).
Zbiór powstał ze zdekompletowanej kolekcji pieczęci przechowywanych przed 1945 r. w archiwum szczecińskim. Uzupełniły go tłoki pieczętne przejęte przez polską służbę archiwalną z registratur pomorskich urzędów po 1945 r.
1. Pieczęcie oryginalne 1293–1842, 328 j.a., w tym 128 przy dokumentach., cesarskie, królewskie, książęce, biskupie, kapituł, miejskie, cechowe, szlacheckie.
2. Reprodukcje pieczęci wykonanych w XIX i XX wieku; - często już zaginionych oryginałów powstałych od XII do XIX w.: książęcych, z linii wołogoskiej i szczecińskiej oraz książąt Rugii, Pomorza Gdańskiego, biskupów kamieńskich, kapituły kamieńskiej, klasztorów w Bukowie (Seebucke), Darguniu, Słupsku (Stolp) i Kołobrzegu (Kolberg), rycerskich (szlacheckich) pomorskich, a także terenu całej Rzeszy oraz Francji, Szwecji, Węgier i Włoch, cechów rzemieślniczych z Anklam i Szczecina, miast (pieczęć miejska, ławnicza, sekretna-mniejsza) z terenu całego Pomorza, sądów: patrymonialnych, miejskich i nadwornych, Sądu Apelacyjnego i Kolegium Opiekuńczego w Kołobrzegu, prokuratur..
3. Tłoki pieczętne XVIII–XX w. - różnych instytucji państwowych, sądowych, samorządowych (miast, cechów).
4. AKCESJA nr 2497/2008; 201 j.i. - Pieczęcie zinwentaryzowane w trakcie opracowania materiałów aktowych w zespołach aktowych.
- brak danych -

Amount of archival material

2784

0

0

0.00

0.00

0.00

Amount of non-archival material

0

0.00

- brak danych -

X

Zapraszamy do testowania nowej odsłony serwisu na szukajwarchiwach.gov.pl!

Przed nami kolejny etap modernizacji. Weź w nim udział – prześlij nam swoje propozycje zmian i nowych funkcjonalności.

Nasz adres znajdziesz w zakładce "Kontakt" na szukajwarchiwach.gov.pl.